From a Tragic Fire in Hanoi to a Larger Question: What Does It Mean to Be Civilized?
Published:
This reflection was inspired by the tragic fire in Hanoi on September 12, 2023.
At around 23:30 ICT (UTC+07:00), a devastating fire broke out in a nine-story mini apartment building. Of the approximately 150 residents, 56 lost their lives and 37 were injured.
My heartfelt condolences go out to the victims and their families.
In this post, I share a personal reflection in Vietnamese first, followed by an English version.
Table of Contents
Bản Tiếng Việt
Văn minh là gì?
Theo bạn, văn minh là gì?
Có thể bạn sẽ nói rằng văn minh đồng nghĩa với sự giàu có về mặt kinh tế, với sự hoa lệ, sạch sẽ, và trật tự. Hoặc bạn cũng có thể cho rằng văn minh là việc được tiếp cận dễ dàng với những tiện ích và tiện nghi trong cuộc sống.
Mình nghĩ rằng những cách hiểu đó đều không sai. Thật ra, có rất nhiều cách để định nghĩa “văn minh”. Nhưng với mình, văn minh đôi khi chỉ đơn giản là sự để ý đến những điều tưởng chừng nhỏ nhặt nhất.
Vì sao mình nghĩ như vậy?
Mong các bạn dành ít phút đọc qua những trải nghiệm của mình khi còn học Cử Nhân và Thạc Sĩ ở Phần Lan, cũng như hiện tại khi mình đang học Tiến Sĩ ở Hoa Kỳ.
1. Giáo dục về sinh tồn và an toàn không phải là chuyện phụ
Khi còn học ở Phần Lan, những khóa học như Sơ Cấp Cứu (First Aid) và Sinh Tồn Khi Gặp Khủng Hoảng (Survival During Crisis) là những khóa học được nhà trường khuyến khích sinh viên đăng ký học. Ở một số nơi, đây thậm chí còn là những môn học bắt buộc nếu muốn tốt nghiệp.
Khi chuyển đến Stillwater, Oklahoma, mình cũng thấy một tinh thần tương tự. Ngay từ đầu năm học, trường mình — Oklahoma State University — yêu cầu sinh viên hoàn thành các nội dung hướng dẫn bảo vệ bản thân trước những mối nguy như hỏa hoạn, nổ súng trong trường học, lốc xoáy, v.v. rồi mới được đăng ký môn học.
2. Cơ sở hạ tầng được thiết kế với sự quan tâm đến con người
Ở cả Phần Lan lẫn Hoa Kỳ, mình nhận thấy phần lớn công trình và nhà cửa đều được thiết kế theo hướng bảo đảm rằng:
- Người khuyết tật vẫn có thể ra vào một cách tương đối dễ dàng;
- Mọi người có thể thoát hiểm nhanh hơn khi xảy ra hỏa hoạn;
- Các thiết bị hỗ trợ khẩn cấp như AED tương đối dễ tiếp cận.
Ngoài ra, ở những khu vực tập trung đông sinh viên như Stillwater, cũng có các cột liên lạc khẩn cấp để liên hệ nhanh với cảnh sát hoặc cứu hỏa.
3. Ngay cả nhu yếu phẩm cơ bản cũng được xem là điều cần được bảo đảm
Nếu sinh viên cần nhu yếu phẩm như thực phẩm, băng vệ sinh, hoặc những vật dụng thiết yếu khác mà chưa có điều kiện mua, nhiều trường vẫn có những khu vực hỗ trợ để các bạn có thể đến nhận.
Điều mình rút ra
Qua những điều mình tận mắt chứng kiến, mình cảm nhận rằng ở nhiều nơi tại châu Âu và Bắc Mỹ, các cấp quản lý và lãnh đạo đặt sự ưu tiên rất lớn vào tiện nghi, an toàn, và tính mạng con người — đặc biệt là sinh viên và công dân nói chung.
Vụ cháy chung cư mini ở Hà Nội thật sự rất thương tâm. Tuy vậy, mình vẫn nghĩ rằng thảm kịch ấy có thể đã được ngăn chặn hoặc giảm thiểu rất nhiều nếu:
- Chủ đầu tư xây dựng có tâm hơn;
- Cơ quan quản lý đô thị làm việc có trách nhiệm hơn;
- Người dân có điều kiện tiếp cận tốt hơn với kiến thức sinh tồn trong tình huống nguy hiểm.
Buồn thay, cuộc đời không bao giờ có chữ “giá như”.
P.S.
Theo thông tin điều tra mà mình được biết, nguyên nhân vụ cháy có liên quan đến pin xe điện.
Pin xe điện hay nhiều thiết bị điện tử hiện nay thường sử dụng lithium, một kim loại rất dễ phản ứng. Vì vậy, chúng có thể dễ gây cháy khi gặp nhiệt độ cao, va đập mạnh, hoặc lỗi kỹ thuật; và một khi đã cháy thì cũng rất khó dập bằng các phương tiện thông thường.
Đó cũng là lý do vì sao người ta thường khuyến cáo:
- Không để thiết bị điện tử hoặc pin dự phòng trong hành lý ký gửi khi đi máy bay;
- Không nên để các thiết bị này trong cốp xe máy hoặc trong ô tô dưới trời nắng nóng;
- Không nên mua pin hoặc bộ sạc không rõ nguồn gốc.
Mọi người hãy lưu ý để tránh những sự cố đáng tiếc.
English Version
What does it mean to be civilized?
If someone asked you, “What does it mean to be civilized?” how would you answer?
You might say it means economic affluence, impressive infrastructure, cleanliness, and social order. Or perhaps you would define it as easy access to comfort and convenience in daily life.
I do not think those answers are wrong. But to me, civilization can sometimes be something much simpler: paying attention to the smallest details.
Why do I think so?
Let me share a few experiences from my time studying for my Bachelor’s and Master’s degrees in Finland, and now as I pursue my PhD in the United States.
1. Safety education is treated as essential
In Finland, courses such as First Aid and Survival During Crisis were strongly encouraged for students. In some places, such training is even mandatory.
Here in Stillwater, Oklahoma, I noticed a similar mindset. At Oklahoma State University, students are required to complete safety-related training on hazards such as fires, school shootings, tornadoes, and other emergencies before registering for classes.
2. Infrastructure is designed with human safety in mind
In both Finland and the United States, many buildings are designed to ensure that:
- people with disabilities can access them more easily;
- occupants can evacuate more safely in the event of a fire;
- emergency support devices such as AEDs are accessible.
In student-populated areas like Stillwater, emergency call stations also make it easier to contact the police or fire department quickly.
3. Even basic necessities are treated as worthy of support
If students need essentials such as food, sanitary products, or other daily necessities and cannot afford them, many schools provide places where those items can be accessed more easily.
What I have learned from this
From what I have personally seen, many places in Europe and North America place a high priority on comfort, safety, and human life — especially for students and citizens.
The mini apartment fire in Hanoi was truly heartbreaking. And yet, I cannot help thinking that the tragedy might have been prevented — or at least reduced in severity — if:
- the developer had acted with greater integrity,
- local urban authorities had taken their responsibilities more seriously,
- residents had better access to survival and emergency-response education.
Sadly, life does not give us the comfort of “what if.”
P.S.
Based on the investigation as I understood it, the fire was linked to an electric bicycle battery.
Lithium batteries — commonly used in electric vehicles and electronics — are highly reactive. They can ignite under high temperatures, strong impacts, or technical failure, and once they catch fire, they can be very difficult to extinguish.
That is why safety recommendations often include:
- Do not place electronics or spare batteries in checked luggage;
- Do not leave these items in hot cars or enclosed trunks for long periods;
- Avoid buying batteries or chargers of unclear origin.
Please stay safe and use these devices with care.
